سندروم افسردگي پسانوروزي!

بعد از تعطيلات نوروز به روشني در چهره برخي افراد مشاهده مي شود که خموده و افسرده اند. افراد مورد بحث امروز ما معلمين و دانش آموزان و يا اساتيد و دانشجويانند. حال چگونه مي شود به جنگ اين افسردگي رفت؟

گلايه و بي ميلي به بازگشت محيط کار يا مدرسه و دانشگاه از نمونه هاي بارز روزهاي بعد از تعطيلات است، ناراحتي از اينکه چرا زمان خواب هاي کش دار،تفريحات متعدد و متنوع،ديد و بازديد ها،شب زنده داري ها و...به پايان رسيده و حالا بايد همچون گذشته در گير کار شد.

اينکه تعطيلات خوش گذشته،ديدارها تازه شده،از نقاط بکر و جذاب بازديد شده و يا هيچکدام از اين ها،تعطيلات را بدون دغدغه و استرسي خاص در منزل سپري کرده ايم،هر کدام از اين موارد براي بروز سندروم افسردگي بعد از تعطيلات کفايت مي کند تا در اولين روزهاي کاري،سخت ترين آغاز کليد بخورد،آغازي که در طي چند روز گريبان بسياري از افراد را مي گيرد.

اگر چه زمان حلال همه چيز است و بسياري از اين نارسايي ها به تدريج فروکش مي کند و زندگي عادي،کار و تلاش روزانه آغاز مي شود،اما همان مدت و مقطعي که فرد در سندروم افسردگي طي مي کند،آنقدر آزار دهنده و ناراحت کننده است که مي طلبد با اتخاذ تدابير و تمهيداتي خاص  و برنامه ريزي مدون و اصولي به مصاف آن رفت.

در تشريح علل يا عوامل موثر در بروز سندروم افسردگي مي توان گفت: 

راحتي،رفاه،آسايش،سرخوشي،خوشايند است و بطور طبيعي افراد از چنين حالات و وضعيتي استقبال مي کنند و تعطيلات مستمر در زمره ايامي است که مي تواند حس چنين مواردي را تشديد کند. بالتبع افرادي که به هر دليلي با فشارهاي روحي،رواني و يا فيزيکي ناشي از شغل خويش روبرو هستند با ورود به مقطع تنفس و استراحت،فرصتي براي ريکاوري و بازيابي خود مي يابند.

در چنين شرايطي،فرد به دليل سرخوشي و خوشايند بودن ايام استراحت و تجربه وضعيتي که پس از دوران سخت و سنگين کاري با آن مواجه مي شود،دلبستگي و وابستگي به وضعيت مورد اشاره پيدا مي کند که دل کندن از آن تا مدتي پس از تعطيلات سخت و دشوار است. طبيعتا در وضعيت مورد اشاره،فرد بايد از فضايي توام با آرامش به شرايط مسئوليت پذيري و انجام وظايف محوله پاي گذارد که تحمل و ورود به آن،کمي سخت و ناخوشايند به نظر مي رسد. البته عکس اين حالت نيز مصداق دارد،بگونه اي که فرد در ايام تعطيلات دچار افسردگي يا سندروم تعطيلات مي شود که عموما چنين وضعيتي گريبان افرادي را مي گيرد که نتوانسته اند از تعطيلات به نحو شايسته اي بهره مند شوند که دلايل بسياري همچون وضعيت نامساعد مالي،کسالت و بيماري و...از نمونه عوامل اين امر محسوب مي شود. در شرايطي که فرد نتوانسته لذت لازم را در ايام تعطيلات احساس و تجربه کند،طبيعتا دچار ناراحتي و بي قراري مي شود.

 در اغلب قريب به اتفاق مواقع، يک وجه اشتراک در هر دو حالت مشاهده مي شود و آن بي برنامگي است که باعث بروز افسردگي در ايام تعطيلات يا بعد از آن مي شود. کليد مقابله با چنين افسردگي هايي،برنامه ريزي مدون و اصولي است،در غير اينصورت معضل مذکور مي تواند ساعات و روزهاي آزار دهنده اي را براي فرد رقم بزند.نقش موثر و تعيين کننده آينده نگري به عنوان مولفه اي براي مهار افسردگي و پيشگيري از وقوع آن را نمي توان ناديده گرفت.

از سوي ديگر توجه به سخن بزرگان  بر ضرورت و جايگاه کار در توسعه و پيشرفت فردي و اجتماعي و پرهيز از خيالات واهي مي تواند علاوه بر مهار و پيشگيري از افسردگي يکي از شاخص هاي سبک زندگي  را نيز به تصوير بکشد،سبکي که متکي بر شادابي،تلاش و کار براي پيشرفت دوچندان است.